Address poisoning: het gelijkende adres in je transactiegeschiedenis
Bij address poisoning stuurt een oplichter een minuscule transactie of een transactie van nul waarde vanaf een walletadres dat met dezelfde tekens begint en eindigt als een adres dat jij gebruikt. Het belandt in je geschiedenis. Als je het later per ongeluk kopieert, gaat je geld naar de oplichter, en een blockchainbetaling kan niet worden teruggedraaid.
Rode vlaggen
- Je transactiegeschiedenis toont een kleine of nul-transfer van een adres dat je niet herkent en dat sterk lijkt op dat van een van je contacten.
- De eerste en laatste tekens van dat adres komen overeen met een wallet die je vaak gebruikt, maar het midden is anders.
- Je ontving een transfer van een stablecoin of token die je nooit bezat, of een transfer die van je eigen adres lijkt te komen maar niet door jou is gedaan.
- Je kopieert adressen uit de transactiegeschiedenis, niet uit een opgeslagen adresboek of de oorspronkelijke bron.
- Een wallet toont alleen de eerste en laatste paar tekens van een adres, waardoor gelijkenissen moeilijk te zien zijn.
- Je staat op het punt een groot bedrag te sturen en het bestemmingsadres komt uit de laatste transacties in de lijst.
- Kort na een echte betaling aan een bepaald adres werd je een minuscule transfer gestuurd.
- Op een door jou gestuurde testtransactie volgde een heel gelijkend adres in de lijst.
Zo werkt het stap voor stap
Criminelen houden openbare blockchains in de gaten. Als ze zien dat je een transfer naar een adres doet, genereren ze met speciale software een adres met hetzelfde begin en hetzelfde einde. Dat kost rekenkracht maar is niet moeilijk voor de paar tekens die meestal worden getoond. Daarna sturen ze vanaf dit gelijkende adres een transactie naar je wallet. De transactie kan een tokentransfer van nul waarde zijn, een minuscuul bedrag van een stablecoin of een nepoverschrijving die lijkt van jou te komen.
Nu staat het vergiftigde adres in je geschiedenis, dicht bij het echte. Je doet je volgende betaling. In plaats van je opgeslagen contact of de oorspronkelijke bron te gebruiken, open je de geschiedenis en kopieer je het adres daarvandaan, omdat het snel gaat. Als je het gelijkende kopieert, stuur je je geld naar de criminelen. In sommige versies is de oplichting gekoppeld aan een test: je stuurt een kleine testbetaling naar het juiste adres, dan stuurt de crimineel een transactie vanaf een gelijkend adres, en de grote betaling volgt naar het verkeerde adres.
De aanval is geautomatiseerd en kan tegen duizenden wallets tegelijk worden gelanceerd. Criminelen hebben maar een klein aantal slachtoffers nodig om te slagen. Zodra het geld is verstuurd, wordt het direct via beurzen, mixers of swapdiensten verplaatst.
Hoe het er voor het slachtoffer uitziet
Er is geen phishingbericht. De volgende beschrijvingen komen uit openbare incidentverslagen van blockchainbeveiligingsbedrijven en uit onderzoeksartikelen:
- Een transfer van 0 USDT verschijnt in de geschiedenis, met een adres dat met dezelfde tekens begint en eindigt als je gebruikelijke.
- Een kleine transfer van 0,00001 token lijkt van je eigen adres te komen, wat een door een tokencontract gemaakte vervalsing is.
- Nadat je een testtransfer van 50 dollar stuurde, toont de geschiedenis een andere transfer vanaf een gelijkend adres, en je kopieert dat adres voor de grote betaling.
- Het walletscherm toont het adres als 0x1a2b...9z8y, en zowel het echte als het valse komen met die korte vorm overeen.
- Je plakt het adres, controleert de eerste vier en laatste vier tekens, en ze komen overeen.
Waarom het werkt
De oplichting valt niet de blockchain of je apparaat aan. Ze valt menselijke gewoonten aan. Mensen kopiëren adressen uit de geschiedenis, vertrouwen op de eerste en laatste tekens en sturen testtransfers gevolgd door een grote transfer. Walletinterfaces verbergen het midden van het adres om ruimte te besparen, en het menselijk oog is slecht in het vergelijken van lange tekenreeksen.
Transfers van nul waarde zijn mogelijk bij sommige tokencontracten, die toestaan dat een adres lijkt tokens te sturen zonder ze te bezitten. De geschiedenis toont dan een gebeurtenis die echt lijkt. Stof is zo goedkoop, vooral op netwerken met lage kosten, dat criminelen enorme aantallen vergiftigingspogingen kunnen sturen en afwachten.
Echte cijfers
Een onderzoek van onderzoekers van Carnegie Mellon University, gepresenteerd op het USENIX Security Symposium in 2025, mat address poisoning op Ethereum en BNB Smart Chain over twee jaar. Het identificeerde ruwweg 270 miljoen aanvalspogingen op ongeveer 17 miljoen slachtofferadressen en vond minstens 6.633 geslaagde aanvallen met verliezen van ongeveer 83,8 miljoen dollar. De auteurs merken op dat dit waarschijnlijk een onderschatting is. Controleer het artikel voor de exacte reikwijdte van de cijfers, want samenvattingen verschillen over op welke chain het verliescijfer betrekking heeft.
In december 2025 meldde een blockchainbeveiligingsbedrijf dat een trader bijna 50 miljoen dollar aan USDT verloor nadat hij kort na een kleine testtransactie een gelijkend adres uit zijn transactiegeschiedenis kopieerde. De persberichten over de zaak verschillen in details, maar ze laten de omvang zien van een mogelijk verlies door één enkele fout.
Wat je doet als het jou is overkomen
Snelheid telt, maar de kansen zijn beperkt. Kopieer de transactiehash en het bestemmingsadres. Meld het direct bij de beurs of dienst waar het geld vandaan kwam, als je er een gebruikte, en bij de beurs waarheen het geld is gestuurd, als die in een blockexplorer te herkennen is. Beurzen bevriezen soms geld als ze snel worden gemeld. Uitgevers van stablecoins kunnen soms tokens bevriezen, maar alleen als de zaak duidelijk is en met de politie.
Meld het bij de politie en in de Verenigde Staten op ic3.gov, met de adressen, bedragen, datum, tijd en de transactiehash. In Nederland doe je aangifte bij de politie en meld je het bij het Fraudehelpdesk. Stuur geen geld meer naar iemand die onderhandelen on-chain of herstel aanbiedt, en wees voorzichtig met aanbiedingen om geld tegen vergoeding op te sporen en terug te halen. Sommige openbare berichten die de dief een beloning bieden, werken niet.
Zo bescherm je jezelf
Kopieer nooit een adres uit je transactiegeschiedenis. Gebruik een opgeslagen adresboekitem dat je uit een vertrouwde bron hebt gemaakt en controleer het hele adres, niet alleen begin en einde. Vergelijk ook de tekens in het midden. Stuur bij een grote betaling een klein testbedrag naar het adres dat je wilt gebruiken, controleer dat het aankomt en stuur de rest vanuit hetzelfde item.
Gebruik walletfuncties die waarschuwen voor gelijkende adressen en nultransfers verbergen, en negeer onbekende tokens. Gebruik waar mogelijk een naamdienst of een geverifieerd contact. Scan waar mogelijk de qr-code van de ontvanger en bevestig het adres via een tweede kanaal. Controleer bij hardwarewallets het volledige adres op het scherm van het apparaat.
Veelgestelde vragen
Wat is address poisoning in crypto?
Het is een aanval waarbij een oplichter een minuscule of valse transfer stuurt vanaf een adres dat lijkt op een adres dat jij gebruikt. Het doel is dat je later het verkeerde adres uit je geschiedenis kopieert en je geld naar de oplichter stuurt.
Kan geld dat naar een vergiftigd adres is gestuurd worden teruggehaald?
Zelden. Blockchaintransacties kunnen niet worden teruggedraaid. Als het geld naar een beurs gaat die het snel bevriest, of als een uitgever van stablecoins met de politie samenwerkt, kan een deel worden gered. Meld het direct, maar wees voorzichtig met recovery-aanbiedingen.
Waarom tonen wallets alleen de eerste en laatste tekens?
Om ruimte op het scherm te besparen. Daarom kopiëren oplichters juist die tekens. Controleer altijd het hele adres en gebruik adresboeken of naamdiensten.
Is een transfer van nul waarde zelf gevaarlijk?
De transfer zelf neemt je geld niet af. Gevaarlijk is dat hij een gelijkend adres in je geschiedenis zet. Doe niets met onbekende tokens of links die ermee samenhangen.
Controleer een website
Waar je kunt melden
Bronnen
USENIX Security 2025: Blockchain address poisoning · Carnegie Mellon CyLab: study uncovers 270 million crypto phishing attempts · arXiv: Blockchain Address Poisoning (Tsuchiya et al.) · FTC: What to know about cryptocurrency and scams · FBI IC3 Annual Internet Crime Reports